

D3901

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། རཏྣ་མཱ་ལི་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཁྱབ་བདག་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ལ། །བཏུད་དེ་གྲུབ་མཐའ་རིམ་བཞིན་བཤད། །རྒྱང་པན་དཔྱོད་པ་གྲངས ཅན་དང་།།བྱེ་བྲག་གཅེར་བུ་སངས་རྒྱས་པ། །བསྟན་བཅོས་དེ་དྲུག་ཡིན་ཞེས་གྲགས། །རིམ་བཞིན་གོང་མ་གོང་མ་ཡིས། །འོག་མ་འོག་མ་སུན་ཡང་འབྱིན། །དེ་ཉིད་ས་ཆུ་མེ་རླུང་བཞི། །ཤི་ནས་རྟེན་ལུས་ཞིག་པ་ན། །མར་མེ་ཤི་བ་འོད་མེད་བཞིན། །སེམས་ཀྱང་གཞན་དུ་སྐྱེ་ མེད་འདོད།།སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་མེད་པས་ན། །སྒྲིབ་སྤངས་ཚོགས་བསགས་མེད་འཕགས་པའི། །སྐྱེ་བ་དུ་མས་བསྒྲུབས་པ་ཡི། །སངས་རྒྱས་མེད་ཅིང་དེས་གསུངས་པའི། །ཆོས་ཀྱང་མེད་ཅིང་དེ་སྒྲུབ་པའི། །དགེ་འདུན་མེད་ཅེས་རྒྱང་པན་ཟེར། །རྒྱུ་མེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་ཡོད་དམ་མེད་ པར་ཐལ།།དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རེས་འགའ་ཞིག་།འབྱུང་བ་ལྟོས་དང་བཅས་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མེད་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་ཕྱིར། །སྐྱེ་བ་ཐོག་མ་མེད་པར་གྲུབ། །རིམ་དང་ཅིག་ཅར་མི་སྲིད་ཕྱིར། །རྟག་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་ཕྱིར་དང་། །མི་མཐུན་ཉེར་ལེན་རྒྱུས་བསྐྱེད་ན། །ཀོ་ཏྲ་པ་ ལས་འབྲས་སྐྱེར་ཐལ།།དེ་ཕྱིར་འབྱུང་ཆེན་ལ་སོགས་ལས། །སེམས་ཅན་སྐྱེ་བར་མི་བརྗོད་དོ། །ནུས་པ་ཐོགས་མེད་རྒྱུ་ལས་ནི། །མ་འོངས་པ་ཡི་འབྲས་བུ་འགྲུབ། །རྒྱུ་ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་སྐྱེ་བར། །འབྱུང་རུང་མ་འོངས་སྒྲུབ་བྱེད་པའོ། །གང་དང་གང་དེ་གོམས་ པ་ལས།།བསྒོམས་པའི་སྟོབས་དེ་རྫོགས་ཙམ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་བུ། །འདོད་དང་མྱ་ངན་མི་སྩོགས་བཞིན། །ཡང་དག་དོན་ནི་རབ་གོམས་ལས། །འབྱུང་རུང་རང་བཞིན་གཏན་ཚིགས་སོ། །བདེན་བཞི་གསུང་བ་སངས་རྒྱས་ཏེ། །གཞན་ལ་དེ་ནུས་ མེད་ཕྱིར་རོ།།ཚངས་སྩོགས་ཤེ་ན་དེ་སངས་རྒྱས། །ཁོ་བོ་མིང་ལ་ག་ལ་རྩོད། །དེ་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་གྲུབ། །བདག་མེད་བདེན་བཞི་གཙོ་དོན་ལ། །མི་བསླུའི་ཕྱིར་ན་ས་སོགས་གྲུབ། །རིག་བྱེད་སོགས་ལ་ཕྱོགས་འགར་ནི། །མཐོང་བས་སྒྲུབ་པར་འདོད་ཅེ་ ན།།གཙོ་བོ་བདག་དང་རྟག་སོགས་ལ། །སླུ་ཕྱིར་གཞན་ལ་དེ་བཞིན་ནོ།

梵语：Ratnamālinā-nāma
藏语：称为'宝鬘'
顶礼圣者文殊！
顶礼遍主智慧勇士！依次解说诸宗派。
顺世派、胜论派、数论派，毗世师派、尼干子派、佛教派，
这六种论典广为人知。依次由上胜下，层层破除下宗。
他们认为地水火风四大，死后身体毁坏时，如同灯灭无光明，心识也不会转生他处。
既然无有前后世，则无断障积资，以多生成就的圣者，
佛陀不存在，由他所说的法也不存在，修持此法的僧众也不存在，这是顺世外道所说。
因为无因不依他，故常有或常无之过，
诸法有时生起，是因为有所依待。
因为无因不生果，故成立无始生。
因为次第与顿时皆不可能，故常法无生，
若由不相顺的近取因所生，则应从稻种生麦果。
因此不说从大种等，众生得以生起。
从无碍功能因中，成就未来果。
从因缘和合中生果，是成就未来的方便。
于某某法数数修习，当修习力圆满时，
明显无分别智果，如贪欲与忧恼等。
由于善修真实义，成立本性正因相。
宣说四谛者即佛，因为他人无此能力。
若说梵天等，彼即是佛，我岂争论名相？
因此成立三宝，无我四谛为主要义，
因不欺诳故成立地等，若说吠陀等于某些方面，
由现见而成立者，主要在我与常等上，因欺诳故，余亦复然。

།དཔྱོད་པ་པ་ནི་འདོད་ཆགས་སྩོགས། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཆོས་ཡིན་པས། །མེ་ལ་ཚ་བ་ཇི་བཞིན་དུ། །གོམས་ཀྱང་སྤང་དུ་མི་རུང་ཟེར། །དེ་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་སྩོགས་ཀྱང་མེད། །སྐྱེ་བ་སྔ་ ཕྱིའི་རྒྱུ་འབྲས་དང་།།དགེ་སྡིག་ཆོས་དང་ཆོས་མིན་རྣམས། །རིག་བྱེད་ཚད་མ་གྲུབ་པས་ཡོད། །འདི་ཡང་ཐ་སྙད་ཕལ་ཆེར་ནི། །བྱེ་བྲག་པ་དང་མཐུན་པ་ཡིན། །རང་བཞིན་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་ཡོད་དམ་མེད་པར་ཐལ། །ཆགས་སྩོགས་རེས་འགའ་དམིགས་པའི་ ཕྱིར།།རང་བཞིན་མ་ཡིན་མི་རྟག་ཕྱིར། །སེམས་ནི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། །དད་ལ་སྩོགས་དང་ཆགས་ལ་སྩོགས། །ཉོན་མོངས་དགེ་ཆོས་གློ་བུར་བ། །ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་བཞིན། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །གསེར་གཡའ་སྦྱངས་བཞིན་རྣམ་ བྱང་སྲིད།།གྲངས་ཅན་དེ་ཉིད་ཉི་ཤུ་ལྔ། །རང་བཞིན་བློ་དང་ང་རྒྱལ་གསུམ། །སྔ་མ་ལས་ནི་ཕྱི་མ་བཞིན། །བློ་དབང་ལྔ་དང་ལས་དབང་ལྔ། །དེ་ཙམ་ལྔ་ཡི་ཡོན་ཏན་ནི། །བཅུ་དྲུག་དེ་དག་ང་རྒྱལ་ལས། །དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་འབྱུང་ཆེན་ནི། །སྐྱེས་བུ་དང་ནི་ཉི་ཤུ་ལྔ། ། སྐྱེས་བུ་གཅིག་པོ་ཟ་པོར་འདོད། །ཉི་ཤུ་བཞི་པ་ཡོན་ཏན་གསུམ། །མཉམ་དང་མི་མཉམ་ངོ་བོ་ཡིས། །རང་བཞིན་སྐྱེས་བུར་མ་ཕྱེ་འཁོར། །ཕྱེ་ན་ཐར་པ་ཡིན་པར་འདོད། །ཀུན་ནི་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་དང་། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཅིག་པར་འདོད། །ཀུན་ཀྱང་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན ན།།ཞོ་འཐུང་ཞེས་ནི་བརྗོད་པ་ལས། །ཅི་ཕྱིར་རྔ་མོ་ལ་མི་རྒྱུག་།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཅིག་འདོད་ན། །རྩཝ་མཆོག་ཀྱང་ནི་གླང་སྩོགས་སུ། །ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་གནས་སྐབས་ན། །གནས་སྐབས་དང་ནི་རང་བཞིན་དག་།གཅིག་ན་སྔ་མའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ། །ཐ་དད་རྒྱུ་འབྲས་ གཅིག་པ་ཉམས།།སྐྱེས་བུ་རྟག་པ་ཟ་བོ་ན། །གཅིག་ཟ་ཐམས་ཅད་ཟ་བར་འགལ། །བདེ་བ་ཟ་བ་སྡུག་བསྔལ་མིན། །དེ་ཕྱིར་རྟག་ན་ཟ་བ་འགལ། །དབང་པོ་སྩོགས་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་དང་། །དུ་མ་བྲལ་ཏེ་གཡོ་མི་གཡོ། །བསྒྲིབས་དང་མ་བསྒྲིབས་གཅིག་ པར་འགལ།།གཅིག་མ་གྲུབ་ན་དུ་མ་མེད། །བྱེ་བྲག་པ་ནི་ཚིག་དོན་དྲུག་།རྫས་དང་ཡོན་ཏན་ལས་དང་སྤྱི། །ཁྱད་པར་འདུ་བ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །རྫས་ནི་རྣམ་པ་དགུར་འདོད་དེ། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་རྣམ་བཞི་ནི། །རྟག་དང་མི་རྟག་གཉིས་སུ་དབྱེ། ། རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ནི་རྟག་པ་སྟེ། །གཉིས་འདུས་ལ་སོགས་ཡན་ལག་ཅན། །མི་རྟག་གཞན་ཡང་ནམ་མཁའ་དང་། །ཕྱོགས་དང་དུས་དང་ཡིད་དང་བདག་།ལྔ་པོ་གཅིག་ཏུ་རྟག་པར་འདོད། །བདག་དང་ཡིད་ནི་ཕྲད་པ་ལས། །ཡོན་ཏན་དབང་པོ་ཕྲད་པས་ན། །དེ དང་དོན་ཕྲད་ལ་སོགས་ལ།།གྲང་དང་ཚད་དང་ཐ་དད་དང་། །འདུ་དང་འབྲེལ་དང་སྔ་ཕྱི་དང་། །བློ་དང་སྡང་དང་འདོད་པ་དང་། །འབད་དང་བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། །གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་དང་། །ཆོས་དང་ཆོས་མིན་ཤེས་པ་དང་། །འདུ་བྱེད་ཡོན་ཏན་ཉི་ཤུ་བཞི། ། བརྐྱང་དང་བསྐུམ་དང་འདེགས་དང་འཇོག་།འགྲོ་དང་ལྔ་པོ་ལས་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་རྣམ་གཉིས་ཏེ་ཆེན་པོ་དང་། །ཆུང་ངུ་ཡོད་ཉིད་སྤྱི་ཆེན་ཡིན། །འབའ་ཞིག་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་དང་། །རྗེས་སུ་འགྲོ་སྩོགས་སྤྱི་ཆུང་ཡིན། །ཁྱད་པར་དུ་ཡང་བརྗོད་པ་དང་། །རྟག པའི་རྫས་ལ་འཇུག་པ་ཡིས།།ཐ་དད་འདི་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན། །ཡུལ་ནི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ལ། །སྣལ་མ་འདི་ལས་སྣམ་བུ་སྩོགས། །རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་བློ་སྐྱེ་བ། །འདུ་བའི་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་སྤངས་དབང་ཕྱུག་རྒྱུར་སྨྲ་སྟེ། །དེ་ཡི་དབང་གིས་རབ་བརྟགས་ཏེ། ། བྱེད་པོ་ཟ་བ་འཛིན་པར་འདོད། །བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ། །སྡུག་བསྔལ་གོམས་པས་ཆགས་བྲལ་ནས། །འགྲོ་བ་ཉིད་ན་ཐར་པར་འགྱུར། །རིགས་པ་ཅན་ཡང་དེ་སྨྲ་སྟེ། །རྫས་ནི་ཡན་ལག་ཅན་འདོད་ལ། །གཅིག་ན་གཡོ་དང་མི་གཡོ་དང་། །བསྒྲིབས་དང མ་བསྒྲིབས་མེད་པར་ཐལ།།ཐ་དད་ན་ནི་རྫས་གཅིག་མེད། །རྫས་མེད་ན་ནི་ཡོན་ཏན་སྩོགས། །དེ་ལ་བརྟེན་ཕྱིར་སྤངས་པའོ།




密行派认为贪欲等是心的自性法，就像火的热性一样，即使修习也不能断除。因此也没有佛陀等，前后世的因果，善恶法与非法，都是以吠陀为量而成立。
这些说法大多与胜论派相同。若是自性则无因，应当恒常有或恒常无。贪等有时可见，故非自性，因为无常。
心的自性是光明的，信等和贪等烦恼与善法是暂时的，如水、金和虚空一样。认为清净如同本来清净，如同金子去除锈垢般可以清净。
数论派二十五谛：自性、觉（大）和我慢三者，后者从前者生。五知根和五作根，五唯（微尘）的功德有十六，这些从我慢生。五唯生出五大，数到补特伽罗共二十五。
认为补特伽罗独一是享受者。二十四谛是三德，以平等与不平等的本性，自性与补特伽罗未分别时轮回，分别时则成解脱。
认为一切都是一切的自性，因与果是一体。若一切都是一切的自性，说'喝酪'时，为何不向母驼奔去？若承认因果一体，草根也应成牛等。
若状态与自性是一，则有前述过失。若差别，则因果一体之理破灭。若补特伽罗是常住的享受者，一人享受则与一切享受相违。
享受快乐者非痛苦，故若是常住则与享受相违。诸根等若是一体，则无动与不动、有障与无障之别。若一体不成立则无多体。
胜论派六句义：实、德、业、总、别、和合六种。实有九种：地水火风四种，分常与无常二类。微尘是常住，二合等有分者无常。
其他还有虚空、方位、时间、意和我五者，认为都是常住。我与意结合，德与根结合，与境结合等。
冷、热、差别、和合、关系、前后、知、嗔、欲、勤、乐、苦、色声香味触、法非法、觉、行为德性二十四种。
伸、屈、举、放、行五种是业。总有二种：大总与小总，有性是大总。单独运行称为小总。
别也以说别与常住实入的差异分二。这就是别性。境非别性，如从经线生毛毯等，所生能依所依的认知，称为和合关系。
自在天论者说欲离自在天为因，由其力而观察，认为是作者、享受者、执持者。
对我的受用等苦行串习离欲后，在轮回中得解脱。正理派也如是说。
认为实即有分，若是一体则无动与不动、有障与无障之理。若差别则无一实，若无实则德等依于实故应舍。

།འགྲོ་བའི་བྱེད་པོ་དབང་ཕྱུག་མིན། །རྟག་ལ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་གྱིས། །དོན་བྱེད་ནུས་པ་རུང་མ་ཡིན། །རྟག་ན་རྟག་ཏུ་བདེ་བ་དང་། ། ཡང་ན་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་ཐལ། །རྟག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཡོད་ན་དེ་ནི་མི་རྟག་འགྱུར། །གཅེར་བུ་པ་ནི་དེ་ཉིད་བདུན། །དཀའ་ཐུབ་སྡོམ་དང་ཉོན་མོངས་དང་། །བཅིངས་པ་དང་ནི་གྲོལ་བ་དང་། །སྲོག་དང་སྲོག་མིན་གཉིས་ཏེ་བདུན། །སྔ་མའི་དཀའ་ཐུབ གདུངས་པས་ཟད།།སྡོམ་པས་ལས་གཞན་མ་བྱས་པས། །སྐྱེ་དགུ་ལས་ཀུན་ཟད་པས་ན། །བཅིངས་པ་གྲོལ་བ་ཐར་པར་འདོད། །འདི་ནི་ཤིང་ལ་སེམས་ཡོད་དང་། །ཀུན་དང་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་འདོད། །དཀའ་ཐུབ་གདུངས་པས་ལས་འཛད་ན། །དམྱལ་ སྩོགས་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར།།ལས་དང་གདུང་བ་འགལ་མེད་ཕྱིར། །མི་འགལ་ན་ཡང་བསལ་བྱ་དང་། །སེལ་བྱེད་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པོ། །སྡོམ་སྩོགས་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ན། །དེས་འཛད་པ་རུ་ཇི་ལྟར་འགལ། །རྟག་ཕྱིར་བཅིངས་དང་གྲོལ་བ་མེད། །ཡོད་ན་ མི་རྟག་པ་རུ་གྲུབ།།སངས་རྒྱས་པ་ནི་རྣམ་བདུན་ཏེ། །བྱེ་བྲག་སྨྲ་དང་མདོ་སྡེ་པ། །རང་རྒྱལ་རྣམ་བཅས་རྣམ་མེད་དང་། །སྒྱུ་མ་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ། །གཞི་ལྔ་དུས་གསུམ་འདུས་མ་བྱས། །རྫས་ཡོད་རྣམ་མེད་དུས་མཉམ་འཛིན། །གཟུགས་ནི་དབང་པོ་ལྔ་དང་ དོན།།རྣམ་རིག་བྱེད་མིན་རྒྱུ་གཟུགས་བཞི། །ཡུལ་ལ་རྣམ་ཤེས་རྣམ་རིག་དྲུག་།རྣམ་མེད་གཅེར་མཐོང་སེམས་ཀྱི་གཞི། །ཚོར་བ་ལ་སོགས་ལྔ་བཅུ་གཅིག་།དོན་གྱི་ཁྱད་པར་རང་སྟོབས་ཀྱིས། །རེ་རེ་གཅོད་ལ་གཞན་སྟོབས་ཆུང་། །སེམས་དང་ལྔ་ མཚུངས་སེམས་ཀྱི་གཞི།།གཟུགས་མེད་བེམས་པོ་འདུས་བྱས་རྣམས། །བཅུ་བཞིའམ་བདུན་བརྒྱ་མི་ལྡན་གཞི། །འགོག་གཉིས་ནམ་མཁའ་འདུས་མ་བྱས། །བྱ་བ་བྱས་པ་འདས་པའི་རྫས། །མ་བྱས་མ་འོངས་བྱེད་ད་ལྟར། །སྐྱེ་གནས་མི་རྟག་བྲལ་བ་ཡི། ། རྟག་པའི་རྫས་གསུམ་འདུས་མ་བྱས། །སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ཞེས་དེ་ཡི་རྒྱུ། །ཀུན་འབྱུང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་སྤོང་། །ལས་ནི་སེམས་པ་བསམས་པའོ། །དགེ་དང་མི་དགེ་མི་གཡོ་གསུམ། །སྡོམ་དང་སྡོམ་མིན་བར་མ་གསུམ། །སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་དྲུག་། ལྟ་བ་ལྔ་རུ་ཕྱེ་ན་བཅུ། །དེ་ཡང་བདག་མེད་གོམས་པ་ལས། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་སྤངས་ཞི་བ་འགོག་།བདེན་བཞི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ། །གོམས་པས་མ་ཆགས་རིགས་སྟོབས་ཀྱིས། །ཉན་ཐོས་མྱུར་བ་སྲིད་པ་གསུམ། །བསེ་རུ་བསྐལ་པ བརྒྱ་ཡིས་ཐོབ།།སྐྱོབ་པ་གྲངས་མེད་གསུམ་ཐོབ་འདོད། །སྟོན་པ་མྱ་ངན་མ་འདས་ན། །དགེ་ཅན་སྡིག་ཅན་ཀུན་གྱིས་མཐོང་། །འདས་པའི་བྱ་ཞིག་མ་འོངས་པའི། །བྱ་བ་མ་བྱས་ད་ལྟར་གྱི། །བྱ་བ་རྒྱུན་ཆད་མྱང་འདས་འདོད། །ཆུ་ཆད་ཉ་བཞིན་བྱེ་བྲག་ ལུགས།།བསྟན་མེད་ཐོགས་མེད་རྣམ་རིག་མིན། །དེ་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་མི་གྲུབ། །ཕྱོགས་འགར་མ་གྲུབ་འབྲེལ་མི་འགྲུབ། །དེ་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མིན། །སྒྲུབ་བྱེད་མེད་ལ་གནོད་མཐོང་ཕྱིར། །དེ་ཕྱིར་རྣམ་རིག་མིན་གཟུགས་མེད། །སྡོམ་ སྩོགས་འདུ་བྱེད་སེམས་པ་ཡིན།།གཟུགས་དང་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གིས། །གནས་སྐབས་ལ་གདགས་མིན་ལྡན་མེད། །དེ་ལས་གཞན་ནམ་དེ་ཉིད་ཡིན། །དེ་ལས་གཞན་ན་མངོན་སུམ་སྩོགས། །སྒྲུབ་བྱེད་མེད་པ་གོང་བཞིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པ་ ལས་ཡོད་ཅེས་པའི།།ཐ་སྙད་མཁས་ལ་རུང་མ་ཡིན། །དེ་ཉིད་ཡིན་ན་ལོགས་བཤད་ཅིང་། །འགོག་སྩོགས་འདུས་མ་བྱས་རྣམས་ནི། །རྒྱུ་མེད་ཕྱིར་ན་རྟ་རུ་བཞིན། །རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་དངོས་པོ་ནི། །འགའ་ཡང་གང་ན་རུང་མ་ཡིན། །རྐྱེན་མེད་ཕྱིར་ན་ སངས་རྒྱས་ཀྱི།།སྤྱན་གྱིས་ཀྱང་ནི་གཟིགས་མི་རུང་། །དོན་མི་བྱེད་ན་དེ་བརྟགས་ཅི། །མ་ནིང་གཟུགས་བཟང་མི་བཟང་ཞེས། །འདོད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་ཅི་ཕན། །ཁ་དོག་ལས་གཞན་དབྱིབས་གྲུབ་མེད། །བྱ་བ་ལས་གཉིས་དེ་ཉིད་དམ། །གཞན་ ཉིད་དུ་ནི་བརྟག་ཅེ་ན།།དེ་ཉིད་ཡིན་ན་བྱ་བ་ཡང་། །གྲུབ་ན་འགྲུབ་པས་བྱ་བ་མེད། །རང་མ་གྲུབ་པས་བྱེད་པ་མེད། །གཞན་ན་གྲུབ་ན་བྱ་ཅི་དགོས། །མ་བྱས་ན་ནི་རྟག་པར་ཐལ། །དེ་ཕྱིར་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡང་། །རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འདོད་པའོ།

众生的造作者不是大自在天。常有的东西以次第或同时，不能产生作用。若是常有，则应当永远快乐，或者永远痛苦，因为常有的东西没有差别。若有差别，则成为无常。
裸形外道认为有七种真实：苦行、禁戒、烦恼、束缚、解脱、生命和非生命七种。前世的苦行折磨而消尽，以禁戒不造作其他业，众生诸业消尽，则认为从束缚解脱而得解脱。
他们认为树木有心识，一切都是一切的本性。如果以苦行折磨能消尽业，那么地狱等也应成为解脱。因为业与折磨无相违故，即使不相违，也不能成立所破与能破的关系。如果禁戒等是业的因，怎么能与业的消尽相违？因为是常有，所以没有束缚和解脱，若有则成立无常。
佛教有七种：说一切有部、经量部、独觉、有相唯识、无相唯识、如幻和中观。五蕴、三世、无为法，实有、无相、同时取。色法是五根和境，无表色和四大种。对境有六种识，无相直见是心所依。受等五十一种，对境的差别以自力，各别决定而他力小。心与五相应是心所依。
无色法、无情物、有为法，十四或七百不相应行。二种灭、虚空是无为。已作的行为是过去实法，未作是未来，正作是现在。生住无常离的三种常法是无为。三苦及其因，集谛是业和烦恼断。业是思和思已。善、不善、不动三种。律仪、不律仪、非二三种。
轮回的根本是六种随眠，分为五见则成十。由修习无我，断除苦因而寂灭。四谛十六行相，由修习无贪种性力，声闻速者三世，独觉百劫而得。救护者三无数劫得。
若导师未入涅槃，善人恶人皆能见。过去的行为已灭，未来的行为未作，现在的行为断灭是涅槃。如断流之鱼是毗婆沙宗的观点。
无所显示、无障碍非是识，因此不能以现量成立。于某方不成则关系不成，因此非比量。无能立而见所破故，因此无相识无色。
律仪等行为是思。以色、心、心所的状态安立，非不相应行。是彼之外或即彼。若是彼外，如上无现量等能立。
对未成立说为有，于智者不应理。若是彼体则别说，灭等无为法，因为无因如兔角。不具因缘的事物，任何处都不应理。因为无缘，即使佛眼也不能见。
若无作用何必观察？如说阉人美丑，于贪欲者观察何益？除色外无形状成立。作用二者是彼体或他体若观察，若是彼体则作用，成就时已成故无作用。自体未成故无作者。若是他体已成何需作？若未作则成常法。因此涅槃也，主张相续不断。

།མདོ་ སྡེ་པ་ཡི་གྲུབ་མཐའ་ནི།།དེ་ཉིད་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ཙམ། །འདས་དང་མ་འོངས་འགག་མ་སྐྱེས། །མེད་དེ་ད་ལྟ་རྫས་སུ་ཡོད། །རིག་བྱེད་མ་ཡིན་གཟུགས་མི་འདོད། །སྡོམ་སྩོགས་འདུ་བྱེད་སེམས་པ་ནི། །གྲོགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་འདོད། །མི་ལྡན་འདུ་བྱེད་ གཟུགས་སེམས་དང་།།སེམས་བྱུང་གནས་སྐབས་གདགས་པར་འདོད། །འདུས་མ་བྱས་བཞི་མེད་པར་འདོད། །འགགས་མ་ཐག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས། །དེ་མ་ཐག་པའི་འབྲས་བུར་འདོད། །རྡུལ་ཕྲན་འདུས་སོགས་གཟུང་ཡུལ་གྱི། །རྒྱུར་འདོད་འཛིན་པ་ལས་སྔར་ འདིར།།རྣམ་འཇོག་སྐྱེད་བྱེད་ཡུལ་དུ་འདོད། །བདེན་བཞི་གཟུང་ཡུལ་མི་རྟག་སྩོགས། །རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གོམས་བྱས་པས། །ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་བཅས་པ་སྤོང་། །མཁའ་ལ་སྤྲིན་ནི་དེངས་པའམ། །མཚོ་ལ་འཁྱག་པ་ཞུ་བ་བཞིན། །མར་མེ་ཤི་ བའི་རྣམ་པ་ལྟར།།དེ་ཡི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་ཐར། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཐོབ་པར་འདོད། །མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད། །རྒྱུ་དང་ཀུན་འབྱུང་རབ་སྐྱེ་རྐྱེན། །ལམ་དང་རིགས་སྒྲུབ་ངེས་པར་འབྱིན། །འགོག་ཞི་གྱ་ནོམ་ངེས་པར་འབྱུང་། །འབྱུང་ཆེན་ལ་ སོགས་གཟུགས་ཕུང་རྣམས།།དྲུག་གིས་ཅིག་ཅར་སྦྱར་བ་ན། །རྡུལ་ཕྲན་ཕྱོགས་ཆ་དྲུག་ཏུ་ཐལ། །དྲུག་པོ་ལ་སོགས་གོ་གཅིག་ན། །གོང་བུ་རྡུལ་ཕྲན་ཙམ་དུ་ཐལ། །ཤེས་པ་ཆ་མེད་རང་བཞིན་ལ། །ས་བོན་ཆ་ནས་དབང་པོ་རྣམས། །སྣང་བའི་ཆ་ནས་ཡུལ་དུ་ བཤད།།རིག་པའི་ཆ་ནས་རྣམ་ཤེས་བཤད། །རང་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱིས་གྲུབ་མཐའ་ནི། །གཟུང་བར་རྟོག་པ་སྤངས་ཕྱིར་དང་། །འཛིན་པ་མ་སྤངས་ཕྱིར་དང་ནི། །གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པར། །བདེན་བཞི་རྟེན་འབྲེལ་རྟོགས་ནས་སྒོམ། །འབྲས་བུ་མདོ་སྡེ་པ་ དང་མཐུན།།གཟུང་བ་མེད་པ་དེ་འཛིན་མེད། །ཚུ་རོལ་མེད་པའི་ཕ་རོལ་བཞིན། །རྣམ་པ་སྒོང་གཤགས་ལྟ་བུར་ནི། །སྨྲ་བའི་སེམས་ཙམ་རྣམ་བདེན་ནི། །བྱེ་བྲག་པ་དང་ཆོས་མཐུན་ཏེ། །གཟུང་བ་ཡི་ནི་རྣམ་པ་དང་། །འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་ལ། །ཅེར་ མཐོང་འདོད་དེ་སྒྲོ་འདོགས་ཡིན།།དུས་མཉམ་པ་ལ་ཕན་འདོགས་མེད། །སྔ་ཕྱི་བ་ལ་དེ་འཛིན་མེད། །ཕན་འདོགས་མེད་པར་འཛིན་ན་ནི། །མིག་གིས་ཀྱང་ནི་སྒྲ་ཤེས་ཐལ། །དོན་མེད་སེམས་ཀྱི་དངོས་ཉིད་ཙམ། །དཀར་དམར་ལ་སོགས་ སྣང་ན་ཡང་།།དོན་དམ་གཉིས་མེད་སེམས་ཙམ་ཡིན། །དེ་ལ་གཟུང་འཛིན་ཐ་དད་ལ། །གློ་བུར་འཁྲུལ་སྣང་འཁོར་བ་སྟེ། །རྣམ་པ་དཀར་དམར་ཀུན་སྣང་ཡང་། །གཟུང་འཛིན་རྟོག་དང་བྲལ་བའི་ཚེ། །གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བ་ན། །མི་གནས་མྱ་ངན་ འདས་ཐོབ་འདོད།།རས་ཁྲ་ལ་སོགས་མཐོང་བའི་ཚེ། །དཀར་སོགས་ཐ་དད་མཐོང་སྙམ་པ། །རྟོག་བཅས་ཤེས་པས་བྱས་པ་སྟེ། །རྟོག་མེད་ལྷན་ཅིག་དམིགས་ངེས་པས། །ཐ་དད་མེད་ཅིང་གཅིག་པར་འདོད། །ཁ་ཅིག་དཀར་སྩོགས་དུ་མར་འདོད། །ཤིང་ ཤ་པ་ཡིས་ཤིང་བསྒྲུབ་བཞིན།།དུ་མ་དམིགས་ཕྱིར་གཅིག་ཡོད་ཟེར། །བདག་མེད་གཉིས་པོ་གོམས་བྱས་པས། །དེ་འགལ་བདག་འཛིན་མ་རིག་འགག་།དེས་བསྐྱེད་ཐེ་ཚོམ་མཐར་འཛིན་དང་། །ལྟ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་འགག་།དེས་བསྐྱེད་ ཆགས་དང་ང་རྒྱལ་ཁྲོ།།འགག་འགྱུར་སྙིང་རྗེ་གོམས་པ་ལས། །ཐུགས་ཀྱང་གསལ་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར། །བདག་ལྟའི་ས་བོན་སྤངས་པའི་ཕྱིར། །སླར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཕྱིར་རམ། །སྡུག་བསྔལ་བསྟེན་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། །མཛེས་པར་གཤེགས་ པ་ཉིད་ཕྱིར་རམ།།ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ལ་མི་ཤེས་པ། །སྤངས་ཕྱིར་རྫོགས་པ་ཉིད་དུ་འདོད། །དཀར་སྣང་ཆ་ནས་དམར་སྣང་མིན། །ཡིན་ན་དཀར་པོ་དམར་པོར་ཐལ། །ཤར་སྣང་ཆ་ནས་ནུབ་སྣང་མིན། །ཡིན་ན་ཤར་སྣང་ནུབ་སྣང་ཐལ། །གཅིག་མ་གྲུབ་པས་དུ་མ་ མེད།།རྣམ་མེད་དཀར་དམར་ལ་སོགས་ཀྱང་། །གཅིག་དང་དུ་མའི་རིགས་གནོད་ཕྱིར། །བརྫུན་ཏེ་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་པ། །རྣམ་པ་ཀུན་དང་བྲལ་བ་སྟེ། །དམིགས་མེད་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ། །གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ ཐམས་ཅད་མེད།།གཉིས་སུ་འཁྲུལ་པའི་བདག་ཉིད་ཡོད། །དེ་ནི་སྟོང་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་རྣམས། །བརྟགས་དང་རྒྱུས་བསྐྱེད་མི་འགྱུར་བའོ།

经部宗的宗义是：实际上仅是五蕴，过去和未来已灭未生而不存在，现在实质存在。不承认无表色，认为戒等行蕴是思心所及其伴随。不相应行法是色、心、心所的假立状态。认为无为法四种不存在。因为是刚灭的因，所以认为是等无间果。认为极微聚合等是所取境的因，此处执取之前，认为是安立能生的境。通过修习四谛所取境无常等十六行相，断除烦恼及习气。如同天空云散，或如湖中冰融化，如同灯火熄灭一般，其心得到解脱。认为获得涅槃。
无常、苦、空、无我，因及集、遍知、缘，道及理、修、出离，灭、寂、妙、决定出。四大等色蕴，若同时六方配合，则极微成有六方分。若六方等在一处，则聚成极微大小。于无分别自性的识，从种子分说诸根，从显现分说境，从了知分说识。
独觉的宗义是：因断除执著所取，以及未断能取，且非他人所教授，而是自悟四谛缘起后修持。果位与经部相同。无所取则无能取，如无此岸则无彼岸。
如破开蛋壳般，唯识宗中真相派，与毗婆沙部法相同，所取相与能取相，虽有差别而明见，是增益。同时无有作用，前后无有能取，若无作用能取，则眼也应知声。无境唯是心的本性，虽现白红等相，胜义中是无二唯心。于此所取能取差别，暂时迷乱显现是轮回，虽现白红等相，离所取能取分别时，生起无二智慧，认为获得无住涅槃。
如见彩布等时，认为见到白等差别，是有分别识所作，无分别必定同时缘，认为无差别而为一。有些认为白等是多，如以娑罗树成立树，因缘多故说有一。通过修习二无我，相违的我执无明灭，由此所生疑惑、边执、见解、戒禁取见灭，由此所生贪欲、我慢、嗔恨灭。由修习悲心，智慧也达到究竟清明。
因断除我见种子故，或因决定不退转故，或因不依止苦故，或因庄严而行故，于所知境无有不知，断除故认为是圆满。白相分非红相，若是则白成红，东相分非西相，若是则东相成西相。一不成故无多，无相的白红等，因一多理破故，虚妄而心无二，离一切相，从修无缘所生，是无二智慧境界。二性一切皆无，有迷乱为二之体性，即是空性之体性。遍计、依他、圆成实，是所计、因生、不变。

།ཕུང་པོ་ཁམས་སྩོགས་ཆོས་རྣམས་ནི། །གཉིས་མེད་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ཕྱིར། ། མྱོང་ཕྱིར་སེམས་པའང་དེ་རང་བཞིན། །མ་ཡིན་མྱོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྟག་ཏུ་ཡོད་དམ་མེད་ཐལ་ཕྱིར། །རྒྱུ་མེད་མ་ཡིན་རིམ་དང་ནི། །ཅིག་ཅར་གནོད་ཕྱིར་རྟག་པ་མིན། །དེ་ཕྱིར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡོད། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་དེ་བློ་ལས། །ཐ་དད་མ་ཡིན་གཅིག ཏུ་འབོད།།རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་སྟེ། །སྔོ་སྩོགས་བདག་ཉིད་དེར་འཁྲུལ་ཡིན། །མངོན་སུམ་དོན་དུ་ཞེན་འཁྲུལ་ཡིན། །མངོན་སུམ་ཕྱི་ཡུལ་མེད་ཕྱིར་དང་། །སྒྲོ་བཏགས་མིན་ཕྱིར་རང་རིག་པ། །རྟོག་པའི་ངོ་བོར་གནོད་མེད་པ། །སྔོ་སྩོགས་དེ་ ལས་བཟློག་པ་ཡིན།།ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་མེད་ཅེ་ན། །མངོན་སུམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད། །ལས་འབྲས་དཀོན་མཆོག་མེད་ཐལ་ཕྱིར། །ཤེས་པའང་སྐད་ཅིག་མེད་ཐལ་ཕྱིར། །ཤེས་པའང་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཕྱིར། །སྐད་ཅིག་ཆ་ཤས་གསུམ་དུ་ཐལ། །སྐྱེ་ཁ་ གནས་ཁ་འགག་ཁ་གསུམ།།མེད་ནའང་བསྐལ་པ་སྐད་ཅིག་ཐལ། །མི་འདོད་ཅེ་ན་རྡུལ་ཕྲན་ཡང་། །མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ་བཟློག་པར་དཀའ། །རྟག་ལ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་འགལ། །རྒྱུ་མེད་པ་ལ་རེས་འགའ་འགལ། །རྣམ་པ་མེད་ཕྱིར་སྒྲུབ་བྱེད་མེད། །རྣམ་ པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ནི།།འགའ་ཡང་གང་ན་མེད་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་མེད་ན་རྗེས་དཔག་མེད། །དེ་ཕྱིར་ཚད་མ་ཁྱོད་ལ་མེད། །གཅིག་དང་གཞན་ལས་ངེས་བྲལ་བའི། །ཤེས་དེ་བརྫུན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཇི་ལྟར་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ཡིས། །གླང་ཆེན་ མྱོས་པ་མཐོང་བ་བཞིན།།ལུས་དང་ལྗོན་ཤིང་མཚོ་ལ་སོགས། །སད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བ་འདི། །གཅིག་དང་དུ་མ་བྲལ་བ་ཡི། །ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གསལ། །གང་ཕྱིར་འདི་ནི་མ་རིག་པས། །ལུས་སོགས་ངོ་བོ་གཞི་གྲུབ་ཕྱིར། །སྣ་ཚོགས་ལྷན་ཅིག་རིག་པའི་ ཕྱིར།།མཐུན་ཕྱོགས་ཡོད་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད། །རྨི་ལམ་བརྫུན་པ་མཐོང་བ་བཞིན། །ཐམས་ཅད་འདུས་པས་ཁྱབ་གྲུབ་ཕྱིར། །མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ཁམས་སྩོགས་ཇི་སྙེད་ཀྱི། །མི་རྟག་བདག་མེད་ཇི་སྙེད་པ། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་དཔྱད་པར་བྱ། ། ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་དཔྱད་ནས་ནི། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་པར་བྱ། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་ནས་ཀྱང་། །སྣང་བ་མེད་ལ་གནས་པར་བྱ། །སྣང་མེད་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །དེ་ཡིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མཐོང་། །འཇུག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ཞི། །སྨོན་ལམ་དག་གིས་རྣམ པར་སྦྱངས།།ཡེ་ཤེས་དམ་པ་བདག་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་འཇུག་།ལས་དང་ཉོན་མོངས་སྡུག་བསྔལ་རྣམས། །འཁོར་བ་དག་གི་མཚན་ཉིད་དེ། །ལས་འདི་དམིགས་དང་བཅས་ལས་སྐྱེས། །དམིགས་པ་མེད་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་མེད་གཟུགས་ མེད་དམིགས་མེད་ལས།།སློབ་མ་བསེ་རུ་རྒྱལ་བ་ཐོབ། །བརྟགས་པའི་ཡང་དག་བཀག་པ་ཡིས། །ཤུགས་ལ་རང་རིག་སྒྱུ་མའི་ལུས། །རིགས་དཔྱད་ཡོད་མེད་མཐའ་ལས་གྲོལ། །མ་བརྟགས་ཉམས་དགའ་བེམས་རིག་གཉིས། །དངོས་པོར་ཁས་ལེན་ཡོད་ན་ནི། །འདོད་ ཆགས་ཞེ་སྡང་མི་བཟད་སྐྱེ།།རང་གི་ལྷ་ལ་ང་རྒྱལ་ཆགས། །གཞན་ལ་ཞེ་སྡང་ཕྲག་དོག་སྐྱེས། །ལྟ་བ་མ་རུངས་ཡོངས་སུ་འཛིན། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྩོད་པར་འགྱུར། །སྣང་སྲིད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ། །ཡེ་ཤེས་སངས་རྒྱས་སྒྱུ་མ་ལ། །སྒྱུ་མ་རིགས་པས་གྲུབ་ན་ནི། ། སྒྱུ་མ་མ་ཡིན་ཡང་དག་ཐལ། །མི་འགྱུར་སྒྱུ་མར་གྲུབ་ཅེ་ན། །རིགས་གྲུབ་དོན་ནི་ཡང་དག་མིན། །སྒྱུ་མའི་མིང་གིས་ཅི་བྱར་ཡོད། །དེ་ཡང་དངོས་འཛིན་གདོན་ལས་ནི། །མ་འདས་པ་རུ་མཁས་རྣམས་འདོད། །བདེན་པ་མེད་པས་བརྫུན་པ་མེད། །སུ་ལ་དངོས་འཛིན ཡོད་པ་ནི།།རང་གི་ལྷ་ལ་ང་རྒྱལ་ཆགས། །གཞན་ལ་ཞེ་སྡང་ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྩོད་པར་འགྱུར། །ངོ་བོ་རབ་ཏུ་མི་གནས་ནི། །ཡོད་མིན་མེད་མིན་གཉི་ག་མིན། །གཉིས་མེད་མ་ཡིན་དབུ་མ་མིན། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །རྒྱུ་མེད་མ་ཡིན་ཡང་དག་ མིན།།བདེན་པ་མ་ཡིན་བརྫུན་པ་མིན། །འཁོར་མིན་མྱ་ངན་འདས་པ་མིན། །དག་པ་མ་ཡིན་མ་དག་མིན། །བླང་མེད་དོར་མེད་དེ་ཁོ་ན། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཕན་ཚུན་ནི། །ལྟོས་པའི་ཉེས་པར་ཐལ་ཕྱིར་རོ།

蕴界等诸法，因离一与多，因有感受故，心性亦如是，无感受故也。
因恒有无过，非无因次第，及顿时相违，故非常，是故有识性。
青等与彼识，无别称为一，了知性现量，青等自性迷。
现量执为境，现量无外境，非增益故自证，分别性无害，青等与此相反。
若谓诸识无，则无现比量，业果三宝无，识亦刹那无。
识亦刹那故，刹那分三分，生住灭三分，若无劫刹那。
若不许极微，亦同难遮止，常与次顿违，无因违时现。
无相故无证，无相之识性，何处皆非有，无现量无比。
是故汝无量，离一异决定，彼识虚妄性，如睡眠所见。
醉象如是见，身树湖等相，觉者所见此，离一多之识。
明显故此由，无明身等性，成立故种种，同时知故故。
同品有故无违，如梦见虚妄，一切摄故遍，成故亦非不定。
蕴界等诸法，无常无我等，当观察外境，观察外境已。
应住唯心中，住唯心已后，应住无相中，住无相瑜伽。
彼见大乘道，任运成就寂，以愿清净故，无我胜智慧。
菩萨善趣入，业惑诸苦等，轮回之相也，此业从有缘。
生非从无缘，无我无色相，无缘得声闻，独觉佛果位。
遮遍计真实，间接自证知，幻身理察有，无边脱未察。
悦意物觉二，若执为实有，生难忍贪嗔，于自尊生慢。
于他生嗔妒，执持恶见解，由此生诤论，现有如幻化。
智慧佛如幻，若以理成幻，则非幻实故，若成不变幻。
理成义非实，幻名有何用，彼亦执实魔，未脱智者许。
无谛故无妄，谁有执实者，于自尊生慢，于他生嗔恨。
由此生诤论，体性极不住，非有非无非，二俱非无二。
非中观非空，非不空非无，因非真实非，真实非虚妄。
非轮回涅槃，非净非不净，无取无舍即，如是何故者。
以相互观待，有过失故也。

།གཅིག་མེད་པས་ན་གཞན་མི་འགྲུབ། །ཚུ་རོལ་མེད་པའི་ཕ་རོལ་ བཞིན།།གང་ལ་བདག་ཕྱོགས་ཡོད་མིན་ན། །དེ་ལ་གཞན་ཕྱོགས་ག་ལ་སྲིད། །རྩོད་མེད་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་དེ། །འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། །ཐ་དད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། །དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་ཤེས་བྱ། །འཁོར་བ་སྤངས་ནས་ གཞན་དུ་ནི།།མྱ་ངན་འདས་པ་ཅུང་ཟད་མེད། །འདི་ལ་བསལ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །བསྣན་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མེ་ཡིས་ནི། །འགྲོ་བའི་བུད་ཤིང་བསྲེགས་ཙམ་ན། །དེ་བཞིན་ ཉིད་ཀྱི་མེ་ཡང་འགག་།དཔེར་ན་ཤིང་གཉིས་དྲུད་པ་ལས། །མེ་འབྱུང་དེ་ཉིད་བསྲེགས་པ་བཞིན། །ཡེ་ཤེས་མེ་ཡིས་རྣམ་རྟོག་གི། །བུད་ཤིང་བསྲེགས་ནས་དེ་ཉིད་ཞི། །མྱ་ངན་འདས་པ་དངོས་པོ་མིན། །དངོས་མེད་མ་ཡིན་གཉི་ག་མིན། །གཉིས་མེད་ལ་ནི་དེ་མི་གནས། ། བསམ་མེད་ཐོགས་མེད་སྤྲོས་མེད་ལུས། །སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་མེད་ཅེ་ན། །བསོད་ནམས་ཚོགས་དང་སྙིང་རྗེ་དང་། །སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཤུགས་ཀྱིས་ནི། །རྒྱ་མཚོ་ཆུ་འདྲ་རྒྱལ་བ་རྣམས། །བྱའོ་བྱེད་དོ་མི་མངའ་ཡང་། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་རོ་གཅིག་འགྱུར། །དཔེར་ན་ཤིང མཁན་མཁས་པ་ཡིས།།བཟོ་བྱས་བྱ་བ་བྱེད་པ་བཞིན། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་དཔག་བསམ་ཤིང་། །བུམ་པ་བཟང་བཞིན་སྐུ་གསུམ་གྱིས། །སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་རྟག་ཏུ་འབྱུང་། །དཔེར་ན་མཆོད་སྡོང་བསྒྲུབས་པས་ནི། །དེ་འདས་ཡུན་རིང་ལོན་གྱུར་ཀྱང་། །ནད་ལ་སྩོགས་ པ་ཞི་བ་ལྟར།།ཟག་མེད་དབྱིངས་ནས་སངས་རྒྱས་རྣམས། །གཅིག་མིན་དུ་མ་མ་ཡིན་ཏེ། །མཁའ་ལྟར་ལུས་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །དུ་མ་ཡང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་གྱི་ལུས་རྗེས་འབྲངས་པའི་ཕྱིར། །གཅིག་པ་ཡང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྲིན་ལས་རྣམས་ནི་མཛད་པ་ན། །མཁའ་ ལ་ཉི་མ་སྟོང་ཤར་བའི།།འོད་ཟེར་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ལྟར། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་རོ་གཅིག་འགྱུར། །དེ་ཡིས་འགྲོ་ཀུན་རྟོགས་པ་དང་། །ཤེས་རབ་ཟབ་མོ་སྐྱེས་ནས་ནི། །དེ་དོན་བསྒོམས་པས་བླ་མེད་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ཤོག་།དབུ་མ་རིན་ པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ།པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་ཙནྡྲ་ར་ཧི་ལས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།པཎྜི་ཏ་དེ་ཉིད་དང་ལོ་ཙཱ་བ་ཅོག་རོ་ཏིང་འཛིན་བཟང་པོས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།

若无一则他不成，如无此岸则无彼岸。若于何处无己方，于彼处岂有他方。
无诤大我性，轮回与涅槃，二者无差别，了知轮回者，即知为涅槃。
舍轮回之外，别无少涅槃。于此无所除，亦无少可加。
于真实中见真实，见真实已得解脱。
以空性之火，焚尽众生薪，如是真如火亦息。
譬如钻木生火已，彼火复能焚木薪。智慧之火焚分别，薪尽彼火自息灭。
涅槃非是有，非无亦非二，不住于无二。
无思无碍无戏论，若谓不作众生利，福德资粮及悲心，往昔愿力推动故。
如海之水佛世尊，虽无作为与所作，于众生利同一味。
譬如巧木匠，所作能成事。如意宝如意树，妙瓶三身以，恒时作众生利。
譬如成就塔庙已，虽经长久时间过，能息疾病等诸苦。
无漏界中诸佛陀，非一亦非多，如空无体故，故非是多数。
随顺昔日身故，亦非是一体。
当作诸事业，如空千日照，光明融一味，于众生利益成一味。
愿以此令众生悟，生起甚深智慧已，修习彼义证无上，广大菩提果位中。
《中观宝鬘论》由大班智达月称所造圆满。
由班智达本人与译师却若智慧贤共同翻译校对而定稿。

